Urriko Azken Galerixan esploraziñua

181201: Antua, Gotzon, Martin I.,Joxe, Oskar E., O.

Eurtenerrota. Azken desob saiuan ostian agertutako galeria haundixan explo + topo egittera, kanonak agintzen daben modura (eskerrikasko aurreko egunian tentaldixari eutsi zentsenei). Estuasun progresibuen seriea ahal dan modura pasau dogu, nik laguntzaz, eta azken horretan be zizel biharra egin bihar izan da, azken angulua leuntzeko. Behiñ hori pasauta, galeria barrixan edertasuna begiztatu ahal izan dot; eta, terminusera allegauta, zilleraiñoko urakin, lau bide posible aztertzen jardun dogu: 1, erreka nagusixa, sifoi sakon baten amaitzen dana; 2 eta 3, diaklasa baten fabore (Zubitxutan estiluan) zabaldutako galeria-arrakala bikotxa; eta 4, sektore horretara sartu baiño lehenagoko urjauzi txikixan onduan ikusi dogun leihatilla bat. Ez dogu batetik bez aurreratzia lortu, baiña asuntuari buelta batzuk emon biharko jakoz, sektorian haize korrientia nabarmena dalako (Beaufort-Etxebarria eskalan 2).

Bio aldetik jasotako lagiñak: Neobisium, Lithobius, Quaestus, diptero pare bat, Trichoniscoides tipoko koko zuri bat, Meta, masma txiki bat, miriapodo bat.

Urriko Azken Galeria: Exploración en Eurtenerrota

Antua, Gotzon, Ibon, Josu, Joxe, Martín

 

Urriko Azken Galeria

La primera vez que estuve en Eurtenerrota era un niño. Entramos unos cuantos amigos con ganas de aventura. Llevábamos trajes de baño y las linternas de mi amama, esas de petaca y pila gorda. Gorka y yo fuimos los únicos que pasamos la tercera estrechez de la gatera, así la llamábamos, la gatera. Reptamos unos cuantos metros y nos quedamos al borde del río. El rugido del agua nos aterraba y, pensando que allí abajo nos esperaba una muerte segura, nos dimos la vuelta. En el ADES, los primeros exploradores de Eurtenerrota fueron Gotzon y Pepe. Ellos sí bajaron al río, que en ese tramo apenas es un riachuelillo, pero concluyeron que la cueva se volvía impenetrable poco después. Hace ya cuatro años descubrimos que la cueva todavía guardaba secretos y doblamos el metraje conocido por el grupo. Unas pintadas (GEV, GUM y un misterioro F.R.) indicaban que no habíamos sido los primeros.

Y este sábado, por fin, ¡exploramos galerías vírgenes en Eurtenerrota! Llevábamos cinco salidas tratando de ensanchar una estrechez sin aire y muy mal aspecto en una galería fósil. Al fondo, sin embargo, se escuchaba un rumor, ¿aire?, ¿agua? Estaremos siempre agradecidos a los amigos que ayudaron, como nuestro compañero Joxe (que ayer trabajó muy duro y no se quejó ni una sola vez) y a los aventureros Ana, David, Javi y Leire (que entraron feliz y enérgicamente para cavar y apartar las rocas que obstaculizaban el paso… ¡qué moral!). Al final, con esa cabezonería propia de los espeleólogos, superamos la estrechez tras cinco metros y unos cuantos rasguños. Bautizamos esta gatera como el “paso del aire líquido”. Al otro lado, el río, pero un río de verdad, de los de marmitas y galerías freáticas, negruzcas, no muy grandes y con aspecto joven: Urriko Azken Galeria.

Tan poca esperanza teníamos en avanzar que ni siquiera llevamos material de topografía. A falta de disto, caminamos unos 150 metros y dejamos la exploración en un tramo de río ancho, casi embalsado, que se perdía entre meandros nada estrechos. Desconocemos todavía si estas aguas son las mismas que se filtran desde el sumidero de Boluna, separado por una diferencia de altitud de más de 250 metros. Cuando volvamos y hagamos la topografía podremos decir algo más de ese vacío que había entre Zazpilezeta y Eurtenerrota.

Último tramo del paso del aire líquido

Volviendo, un tanto doloridos por las extrañas posturas a las que nos habituamos en el ADES, había una atmósfera de felicidad, casi de euforia. De vez en cuando, compañeros acostumbrados a explorar grandes vacíos y simas vertiginosas nos preguntan por qué nos gusta tanto nuestra zona, si apenas alberga cavidades de envergadura y la mayoría son poco más que unos agujeros de huerta. Lo cierto es que estas gateras, estas cuevas de barro y miseria, componen el patrimonio subterráneo de Urdaibai y Lea-Artibai. Y cada nuevo centímetro descubierto nos ayuda a conocer algo más del entorno que nos rodea. Al final esa es la motivación del espeleólogo, saber que hay detrás de esa última curva, saber de dónde viene es ruido de agua, saber cómo son cada uno de los agujeros de nuestras huertas.

Eurtenerrota eta saguzarrak

181020: Gotzon, Antua, Martin, Martin, Oier.

Eurtenerrota (Nabarniz). Puntaraiñok juan gara (azken estuasuna nasaittu dogu), eta han desobstrukziñuakin jarraittu dogu 3-4 bat orduz, haize korrientiari jarraittuta. Bestekaldetik zetorren hotsakin zalantzia izan dogu, ura edo haizia ete zan; nere ustez, haizia. Kueba ederra begittandu jata, politta eta dibertigarrixa; itxuraz, Zazpilezetan mailla aktibua. Merezi dau bai desobstrukziñuakin jarraitzia. Bio aldetik: Lithobius garcia gamerii, Quaestus noltei?, diptero bi. Ferra-saguzar pare bat be ikusi doguz, espeziea ezin zehaztu ostera. Koladak lupaz miatu dittudaz, baiña ez dot lortu Zospeumik topatzia!

Illuntzixan, I-042 (...) saguzarretara, udazkeneko trantsizio garaiko laginketa.

Eurtenerrota, Iñeritze, Burrutxugane

170716: Santi, Martin U, Martin I, Gotzon, Antua, Petrus, Unai, Oier.

Quorum haunditxua izanda, errekurtsuak optimizau eta 3 talde operatibo eratu doguz: Urrutiatarrak Burrutxuganera, Unai eta Oier Iñeritzera, eta beste guztiak Eurtenerrotara.

Unai eta bixok, beraz, “Edificio en Ruinas” sektore barriko gela haundixan azken inkognitia begiratzera juan gara. Gora ta gora, Unaiek tamaño majoko galerixa gorakari baten aurrera egin dau, eta soka faltan geratu da kurba baten hasieran; bere iritzixan beste pare bat zulo nahikua izango dira kurba ostian dagona ikusteko. Haize korriente leuna somatzen da, eta gelan dagon saguzar-kaka kontuan hartuta (Unaiek diño aurreko baten saguzar bat hegan be ikusi zebela), leku interesgarrixa da.

Bio aldetik: -70 eta -100 arteko sakoneran, jateko arrastuen artian, Quaestus ugari eta Lithobius 2 (1 erraldoia, bestia kumia); pseudosinellak be ikusi dittudaz, baiña ez dakitt potian sartzia lortu ete doten.

Asteburu light: Eurtenerrota ta Eperzulo

5-IV-2014 Martín, Antua, Idoia, Gotzon, Josu eta Iñaki

Gaur asteburu light bat tokatzen zan, eta egia esan benetan merezi dabe azken egunean galarregiko fondorarte bajatu zirenak pasatu zuten miseriak entzunda, gogoa ta guzti ematen du bertara joateko! ;-) Gaur Omara joan gara (esan dugun bezala, Lea artibain koba pillo bat egongo dira, baina Oma bezalako bailara ederrik ez dago!), Eurtenerrotako obstrukzioak buruan, ea Boluna eta Zazpileizarako norabidean jarraitzen uzten zigun!

Aurreko irteeran, ADESek bere garaian exploratu zuena bikoiztu genuen, baina tamalez, ikusi genuen ez giñela lehenak bertatik ibiltzen (GEV, GUM eta F.R. misteriotsu bat ibili ziren), beraz beraiek gainditzeko burugogorkearietan, buruan kolpe bat eta guzti hartu zuen gutako batek. Gaur brometan esan diot Gotzoni, fijo pasatzen garela ta beste aldean pintada gehiago daudela!... eta holan izan da...

Aurreko egunean pasatzen uzten ez zigun estalagmita kendu dugu, baina ikusten zan, aurrekoak bertatik pasa zirala (seriotasunez aztertu beharko dugu hemendik aurrera noiz pasa daitekeen eta noiz ez!)... beraz, aurrean zegoen galeria ikusgarrian beraien pintadak ikusi ditugu,,, F.R. edo FRANTZEz.... eta I. ARIZMENDI misteriotsu batzuk....

Azkenean estuasun batetan geratu gara, eta bestaldean errekaren zarata entzuten zan... Aitzur-lan polita dago bertan udarako edo!


Horren ostean, Eperzulora joan gara (Oman bertan, aurreko kobatik 500 bat metrora), 20 metroko kobazulo polita, lakutxo batekin. meandroan gora joanda zegoen zirrikitu bat ikustera joan gara, bestaldean erreka entzuten zelako.

-mmm... creo que hay que desobstruir!
-Déjame ver... mmm si hay río pero esta piedra se quita a mazazos!
-que va... ya he intentado...
-quita anda!

pim pam pum! eta bertan pasatu gara, erreka osterabe ikusi dugu, baina Osolo antzekoa iruditu zaidan pausu baten geratu gara...
Antua sartu da uretan... eta orduan kaos organizatibo baat gertatu da:

Hauek buzeatzeko betaurrekoak behar zituzten eta kalera bidali naute hoiek hartzera!, ordea, nik uste nuen jada bukatu zela koba, eta kanpoan egon gara 20 minutu eguzkia hartzen! jajajaj
"-mmmm... hauek ez datoz..." eta koban barrura sartu naiz. Bertan zeuden hirurak itxoiten (Josu, Antua eta Gotzon), joan naizenean zeuden POSTURA BERDIÑEAN... bata flashagaz horman enpotratuta, bestea kamaragaz eta bestea uretan...
Menos mal talde honetan ez garela bengatiboak! edo bai?...

Azkenean, tamalez, ezin izan dugu pasa, baina egun polita pasa dugu Oman.

Boluna, Eurtenerrota, G-52

Argazkiak.org | Eurtenerrota © cc-by-sa: ades

140104: Gotzon, Iñaki, Martin (Eurtenerrota), Laurent, Idoia (Boluna), Josu, Antua, Ritxar, Oier (G-52).

Bolunako urpekaritza saiua ez da ezertan geratu, ura basatsuegixa zetorren-eta.

Eurtenerrotako taldiak emaitza pozgarrixak ekarri dittu: txarto ulertu ez badot, espeleometrixia bikoiztu egin dabe eta pasatzeko moduko estuasun baten egin dabe atzera, desob saio baten premiñan.

G-52 leza barrixian, 30 metroko jaitsieria egin dogu errekaraiñok; bai sarrerako putzua, bai paralelua be hobeto begiratu biharko litzakez. Beheian, lehelengua errekia beherutz segidu dogu: galerixia estutu egitten da, eta 15 bat metrora sifoi baten amaittu (ez dau ur asko tragatzen; paretetan ur-markak dagoz, gitxienez 4 bat metrotaraiñok). Lateral bat begiratu dogu, eta 10 bat metrora haizia galdu egin da. Errekan gora juanda, diaklasa bat: altura haundiko meandruan ezkerrera juanda, aporte bat; urjauzixan gora, gela haundi bat (Laminiturriko Gelia) hiru aportekin (bat lamiñen itturri majiko itxurakua), hirurak haize korrientiakin eta estuasunetan amaittuta. Meandruan eskumara juanda, barriz, aporte bat katazulo batekin (haize korrientiakin) eta, aurrera segiduta, katazulo estua eta Laminiturriko Geliakin konexiñua. Meandruan tetxua be begiratu dogu, nahikua ondo gure ustez. Azkenik, aukera gehixen itxurakora jo dogu: aporteko katazulo haizedunera, eta bera nasaitzen geratu gara ordubete inguruan. Ez dogu lortu pasatzia, eta taladro zintzelduna mesedegarrixa izango litzakela eritxi detsagu. Bio lagiñak: Lithobius 1, Meta 1, opilioi 2

Argazkiak.org | G-52 © cc-by-sa: ades

Eurtenerrotako "La Gatera"n GEV eta GUMen pausoen atzetik

2014/I/04 Martín, Gotzon eta Iñaki

Gaur Juniran armosau ostian, ze plan egin erabakitzen ibili gara: Gotzon, Martín eta hirurok legalak izan gara Iñaki Bonberorekin eta ez gara Unairen lezara joan ;-)

Omara bajatu gara, Goikolea ingurura ta hasiera batean Laurenteri lagundu dotzagu materiala porteaten, Bolunako ubegixa exploratzeko... zoritxarrez, ura oso nahasia zegoen eta ezin izan du buzeatu. Idoia be handik bueltaka ibili da bitartean.

Horren ostean Eurtenerrotara joan gara, kobazulo txikia baina oso polita. Gotzonek lehenengo topografia egin eban koba honetan, metro barik ez ezebe, baina erreka batera heltzean bertan utzi zuten explorazioa.

Hala ere, sarrerako ikurrak (siglek) zioen bezala, kobazuloa ez zegoen guztiz exploratuta, eta Martín aurretik joanda, errekan gora egitea lortu dugu, meandroaren goiko aldetik. Tamalez ikusi dugu ez garela lehenak izan hemendik ibiltzen... lehenik GUM eta ostean GEVen siglak ikusi ditugu hormetan karburoz eginak, baina tira, Gotzon konformatu egin da beraiek ibili ez ziran jarraipena topatu dogulako.

Gero topoan ikusi dogu zuzenean goazela Boluneta eta Zazpilezetara. Jarraituko du? haizeak hori dio.