Mostrando entradas con la etiqueta E-77. Mostrar todas las entradas
Mostrando entradas con la etiqueta E-77. Mostrar todas las entradas

2013/08/17

E-77ko puntan



Pseudosinella hirsuta - a cave springtail
Pseudosinella bat. Argazkixa: Sewaneeko Unibertsitatea

130817: Ritxar, Gotzon, Antua, Oier.

E-77 (Ereño), 4º termometro osteko estuasuna nasaitzen segitzera. Gotzonek eta Antuak egindako biharran ostIan (8 espatula kolpe), aurrerakako bidia libre (edo) geratu da, baiña gela txiki baten amaitzen ei da jarraitzeko aukera barik. Haizia dala eta, hurrengo saiakeria beheko blokeran egin biharko da, baiña ez ei dago esperantza haundirik sektore honetan.

Ni nere aldetik zientifikuetara jolasten segidu dot. Termometriak:
Termometro zk
Ordua
Tenperaturia
Oharrak
1 (kanpua)
10:30
17ºC
Haize korrienterik ez leza sarreran
2 (sarrerako potzu barrena)
10:45
15ºC

5 (arabesko kabezera)
11:00
11,5ºC

3 (arabesko barrena)
11:10
11ºC

4 (punta)
12:00
11ºC

3
14:00
11ºC

5
14:30
11,5ºC

2
15:30
16ºC

1
16:00
20ºC


Kokorik ez dot ikusi bide osuan, beraz zuzenian lehengunian jarrittako tranpara juan naiz. Hauxe agertu da potian:
  • 5-6 euli (kanpokuak, interes barik).
  • 30-40 larba itxurakuak, 1mm luze eta 0,2 mm zabal.
Aste bi nahikua denpora iritzitta, tranpia erretirau dot. Hortaz gain, karnata inguruan zebizen 8-10 pseudosinella? harrapau dittudaz aspiradoriakin. Gaiñera, kanporakuan opilioi bat be jaso dot sarreran (Ischyropsalis nodifera? Kanpokua).

2013/08/11

Descendiendo Aritzgane


  Gotzon, Josu, Santi, Petrus, Oier, Martín

  Josu alargaba el brazo sin mirar atrás y pedía herramientas. ¡La maza y el cincel! La broca pequeña. Vale. Ahora la larga. Y yo mientras había empezado a reconocer aquel olor, ya casi olvidado, tan pegajoso y húmedo. Ese olor a barro. Nos habíamos incrustado en una gatera vertical que iba estrechándose. Al fondo mostraba un conducto horizontal, un pasadizo miserable con final en incógnita. Le pasaba las herramientas infestadas de lodo y Josu  intentaba sin éxito hacerse hueco. Era 11 de agosto de 2013 y, aunque no lo sabíamos, estábamos hollando la cueva más profunda explorada por el ADES.

  La sima se encuentra en la vertiente norte del monte Aritzgane. Para llegar hay que adentrarse en las laderas de Ereño y seguir un antiguo camino de carretilleros. Antes de llegar a la cruz tallada, hay un pequeño agujero que absorbe aire.  Allí nos metimos todos. Primero fueron Gotzon y Josu, en lanzadera, para empezar la desobstrucción. Yo les seguí de lejos, renqueando. Después entraron Santi, Petrus y Oier. Rapelando, Aritzgane puede resultar incluso bonita, la concatenación de pozos,  el agujero de 40, tan vacío y oscuro, y esas paredes cristalizadas que estallan con el contacto. Yo descendía encantado, hasta que llegue a la zona de desobstrucción. Acababan de abrir una grieta vertical de unos poco metros. Esa bajada superaba ya los -200 y también un record de profundidad para el grupo. El equipo lanzadera rapeló por la cuerda y al de un rato pudimos oír la voz de Gotzon.  Esto se acaba. El paso descendía y se estrechaba aún más. Al fondo había una gatera horizontal que PODRÍA tener alguna posibilidad de continuar. Estábamos sedientos y queríamos llegar al río, así que Josu, Petrus y yo intentamos abrirnos paso. No hubo éxito, se nos acabaron los trucos de magia y tuvimos que tocar a retirada.  De volver, habría que hacerlo con “armas” más grandes.

    Si la bajada pude disfrutarla, la subida fue otra cosa. Como dicen por ahí, bajar, hasta la mierda baja. Subiendo, el barro se te agarraba y te tiraba hacia abajo, y también agarraba al petate, y el crol y el puño resbalan en la cuerda y hasta podías masticarlo. Ese lodo llegaba incluso a soltarte los nudos de los cabos. Subíamos, igual que limacos marrones, hasta ver ese agujero luminoso y agradecer el aire limpio de la entrada. Los datos más técnicos que conseguimos, la temperatura de los termómetros, bichos, etc., lo explicará mejor el nuevo zoólogo del grupo. El aliento de la cueva sigue siendo un misterio, tanto el cambio de sentido del viento como la brisa que hay allí abajo. Aritzgane podría convertirse, al estilo Lezandipe, en la nueva perdición del ADES. Fuera de la cueva comimos algún cacahuete y nos dirigimos cansados al agujero que había encontrado Antua a unos 30 m.

   Al llegar, Oier trató reptar al interior, bufaba, pero no conseguía entrar. Sufría un brote de locura y ya no sentía el agotamiento. su único problema era una gran roca que dificultaba la entrada.

   Lo que sucedió a continuación sólo podría describirse como salvajismo prehistórico. Oier comenzó a invocar cánticos guturales y Gotzon cogió la maza, y dimba dumba, golpeaba la roca totalmente ido. Josu y yo empezamos a apalear las zarzas de alrededor y lanzarles troncos a la maleza. Santi agarró un palo- casi un árbol- dos veces más grande que él y lo empuñaba como una maza sobre la cabeza de Gotzon. A Petrus el cansancio le había dejado un momento de lucidez y no paraba de decir, ¡pero estáis todos locos! La piedra fue cayendo a golpe de maza, cada vez más adentro, y allí la siguieron Gotzon y Oier, hasta que quedó sepultada en el fondo. Con ese impulso de exploración, hubo un caos de cascos, Gotzon tenía el de Josu, Josu el mío, yo el de Petrus, que se quedó descabezado en la entrada, y Santi con su propio escurión. Entramos. Oier equipó el pozo que había tras el destrepe, tan prometedor, pero no encontró gran cosa. La incógnita de un pozo paralelo. Otro misterio más.

  No conseguimos lo esperado, ni tocar agua ni alcanzar un nivel fósil paralelo, pero esa cerveza en el bar de los cadáveres no pudo sentar mejor.

2013/08/04

200 bat metro sakon



130804: Ritxar, Antua, Oier.

Aritzganera (Ereño). E-77 lezara goiaz soka gehixagokin, jaisten segitzeko asmoz. Estuasun-ez-oso-estua pasau dogu (buztiñakin, hori bai), eta potzuetan behera segidu dogu eten barik, maillaka, frakzionatzen. 30 bat metro gehixago jaitsi doguz gure ojimetruan arabera. Gauza bat deigarrixa egin jaku: haitzuluan beste sektore baten sartu garala. Nik neuk ez detsat asko erreparau, baiña Antuanen esanetan horraiñok leziak konfiguraziño bat daka, eta hortik aurrera beste bat: garrantzi gehixagoko galerixia, edo... egixa esan, kanto rodauak bai ikusi dittudaz, leza honetan estraiñekotz. Azkenian estuasun bertikal batek geratu gaittu, espatula-biharrakin nasaittu biharko dana, eta ostian jarraitzeko aukera argixakin. Ojimetruak -200 metro inguruan genguazela esan desku; beraz “gure” lezen artian sakonenetakua bihurtu da onezkero (Iturritzekin konpetentzia estuan). Bertikalak praktikatzeko balixoko al desku! Hortan ni neu behintzat flojo nabil-eta.

Termometro asuntua.

Lau termometro ekarri doguz (alkoholezkuak, todo a cienekuak). Hiru instalau doguz, laugarrena hautsitta allegau da esploraziño puntara. Laurak kalibrau-edo egin doguz: danak junto tenperatura bera markatzen zeben; eta termometro digital batekin alderatuta, neurri bardintsua emoten zeben.
1-      Leza sarrera onduan. Azken ipiñi doguna izan da, eta 21 bat gradu markau dau (ez detsagu estabilizatzeko nahikua denpora laga). Kokapen definitibo hau emon arte -3 metrotan egon da eta 16ºC markau dau.
2-      Sarrerako potzu barrenian. Gaur 16ºC (16.00ak inguruan).
3-      20 metroko potzu barrenian (ate arabeskuana). Gaur 11ºC (15.30ak inguruan).
4-      Esandako moduan, laugarrengo termometrua gaurko puntan laga dogu; baiña hondatuta egon dala uste dogu (48ºC markatzen zittuan...).

Haiziari buruz, gaur bestetan baiño gitxiago zebixala esan dabe Ritxarrek eta Antuanek. Gaiñera, danok konturatu gara Potzu Arabeskuan kabezeratik gora “zeozer” dagola, beste lekutan igartzen ez dan korrientia hasten da han, biharbada handik gorako haizia epeltzen dabena... (hau oiñ okurridu jata).

Koko asuntua
  • Sarrerako potzu barrenian karabido haundi 1, Elona quimperiana 1 eta miriapodo 1 jaso dittudaz. Danak kanpotarrak seguraski.
  • Maskarillen potzu barrenian, zehazki Potzu Arabeskuan kabezeran horman, pseudoeskorpioi itxurako 1 jaso dot. Oso pozik geratu naiz, sekula ikusi barik nekalako.
  • Potzu Arabeskuan barrenian, koko arraro 1 jaso dot; ez dot asko begiratu izan nahi argixakin ez uxatzeko, baiña azkenian garrantzirik bako intsektu pterigota bat izan da.
  • 6 metroko potzuan kabezeran trampa de caida bat instalau dot, kakahues puria karnata moduan erabillitta. Zintta zurigorriz señalauta dago, bista-bistan eta kamiñotik aparte.

2013/07/13

15 minutu ala 100 metro ?



Part.: Unai, Gotzon, Antua, Idoia, Oskar, Oier eta Josu

Santa Luzian batu garenean gaur goizean, ez genuen oso argi zein izango zen eguneko plana… zulo bat begiratzeko Haritzganeko mendiaren inguruetara, Osinaga-ra fondoan utzitako soka kentzera, Kobederra inguruan prospektatzera… Baina Gotzonek eta Antuak adostutako apostuak zuen interes gehien argi eta garbi !! Gotzonen esanetan, baietz Haritzganeko zulo horretan 15 minututan Antuak beste metro egin. Gotzonen hain kobentzituta zegoen, ze ez du ezta buzorik eraman.

Azkenean bata eta bestea, denok apostua nork irabaziko duen ikustera joan gara. 30 minutu oinez egin eta gero, azkenean halako batean zulotxora heldu gara, garbitu bixkat, eta Oier sartu da lehenengo, Gotzonek jarraiturik. Destrepe txiki batekin hasten da koba, eta halako batean soka beharrezkoa den 6 metroko putzu txiki bat, maldan behera 10 metro, eta eztuasun bat jarraipen posiblerik gabe, putzu bat atzematen zelarik bestaldean. Joeeee… Gotzonek arrazoia izango ote du. Gotzon kanpora eta Oskar eta Josu barrura. Oier eta Josu eztuasuna apurtu nahian ibili dira 5-10 minutu, eta bapatean Oskarren ahotsa entzun dute eztuasunaren bestaldean!!!

Baina nola da posible!! 6 metroko putzuaren gainaldean dagoen lehio batetik pasa eta… 20 metro inguru jeitsi da arrakala bertikal baten behera. Putzu sakon baten gainaldera heldu den arte. Hain justu, eztuasunaren bestaldekoa.

Momentuz, 15 minutu baino gehiago beharko dugu koba esploratzeko. Gotzon 0 - 1 Antua.


Kanpoan zeudenei ditugun soka guztiak eskatu eta, putzu sakonaren gainaldera arte ekipatu du Antuak. Eta gure aurrean beste 20 metroko putzu bat, eta sokarik ez!


Mmmm, denok kanpora irten dugu, eta ia berehala Idoia heldu da kotxetik beste soka batekin!! Barrura berriro. Putzu sakon hori ekipatzera. Antua eta Oier aurretik, eta Josu eta Gotzon atzetik topoa egiten. Laurok jeitsi putzua, eta behera heldu garenean, beste 20 metroko putzu bat. Halako batean Unai ere agertu da.

Kobazuloa sakotzen hasi da, eta benetan. Gotzon 0 - 2 Antua.



Seguro gehiagorik ez genuelez, estalagmita batetik Gotzonek eta Antuak rapelatu dute. Eta behean beste 6 metroko putzu bat, eta beste 30 metroko putzu bat!!

Azkenean, soka falta, seguruak falta, taladroan bateria falta. Azkenean bertan behera utzi dugu eta denok kanpora.

Kostata irten dugu, baina lan ona egindako sentsazioarekin.

Mendian buelta bat eman, kobederrako kobazuloak ikusi tarte batean, eta Santi Maminera joan gara bazkaltzera, eta bien bitartez, topoa ikustera:

99 metro sakon. Eta jarraipen argiarekin. Zenbat eta sakonago, orduan eta zabalago. Norabidea, Omako bailarara.

Gaurkoz nahiko eta soberan. Eta zelako poza Antuak izan duelako arrazoia.