Foruan: Mutruku, Arrola eta Batikuebia

171209: Carlos Prieto, Antua, Josu, Gotzon, Martin I, Oier.

Foru aldera. Batzuk Mutruko Sakoneko puntara, eta beste batzuk doblete bioespeleologikua: Harrobiko Batikuebia eta Arrolako Munarrikua.

Lehelengo, Martinek (azkenian!) BU-56 Illaminako Ateetatik -500tik ekarittako intsektua emon detsa Carlosi. Gero agur esan detsegu alkarri, bakotxa bere helbururua juanda.

Batikueban, lehelengo zati horizontalian ibilli gara bakarrik: masmak eta bestelakuak hartu doguz (intsektu batzuk bebai; Carlosek eurendako ikerlari bat topau dabenez). Laginketia ez da ugari-ugarixa izan be, baiña pote pare bat bete doguz. Saguzar bi ikusi doguz, txikixa eta haundixa (ferra tipokuak, itxuraz); bat esnatu eta hegan hasi da.

Gero, Munarrira; pixkat kostau jaku , baiña azkenian  topau dogu zulua; lehelengo galerixa nagusixan emon dogu ordu eta piku; masma gitxi (intsektuak ez dabizen lekuan, normala), baiña Zospeum vasconicum ugari. Beste espezietan be ibilli da Carlos, baiña nik gaur mikromarraskillo hori identifikatzen ikasi dotenez, horren ehizian ibilli naiz ni. 10etik gora harrapau dittudaz, hilda (errezak) eta bizirik be (gatxagua!). hamendik aurrera, ziur nago nere laginketen protagonista nagusixa bihurtuko dala. Saguzar bat ikusi dogu.

Horrenbestian amaittu dogu guk eguna, eguardirako; bestiak han laga doguz eta handik urtendakuan emongo dabe euren biharren barri.

Mutruku en estado puro!

Part.: Idoia, Bikain, Silvi, Antua, Josu, Santi, Gotzon eta Ritxar

Jende asko desobstrukzio bakar baterako. Horregatik, bi talde egin (eztabaida bateren bat barne) eta bi helburu desberdinekin sartu gara gaur Mutrukura:

Batetik, Idoia, Bikain eta Silvi, lehenengo putzuaren ezker aldeko eskalada bat egiten geratu dira. Gaur Silvi-ren lehen sarrera zen Mutrukura eta Bikainek eskalada artifizialean kofidantza hartzeko gogoarekin, bertan ibili dira gaurko Mutrukuko sarrerako ordu gehienak. 3 txapa sartu eta gero bukatutzat eman dute eskalada, eta ondorio esanguratsurik atera gabe, 4. putzuko desobstrukziora abiatu dira, taldekide bila.

Bien bitartean, Antua eta Josu lehen bizi, atzetik Santi eta Gotzon eta zerbait beranduago Ritxar, aste oso bat lanean aritu garen (edo diren :-)) obstrukzioa garbitzera sartu gara. Lehenengo bikoteak heldu eta lehenengo kolpearekin bidea zabaldu du, estua izaten jarraitu arren.

Astean zehar gehien entzun den komentarioa honakoa zen: "Hemos tirado piedras y caen bastante…". Baita "bastante" ere!! 25m-ko putzu bertikal batekin aurkitu gara!! Ekipatzen, pentsatu baino denbora gehiago pasatu eta gero, behean, 100m-ko sakonerara heldu gara (gogoratu Mutrukuko ezkerreko galeria adarra beste horrenbeste sartzen dela). Berriro ere lanean hasi behar izan dugu, beste obstrukzio bat….. Bueltatu  gora, hartu ekipo guztia, eta berriro behera… Halako batean 3 kolpe esanguratsu eta gero bidea zabaldu eta….. txof…. meandro estu…aber… emaitza: Impenetrable, bueno solo si estuviesemos desesperados pues….

6 ordu eta gero, batu materiale guztia, 5. putzua desekipatu eta kobazuloan gora hasi gara. Eskerrak bazkari on bat izan dugun gaurko lanaren trukean, baten bateri bukaera gogorra egin baitzaio eta.

Topografiaren azken berrien arabera, gaurko galeriaren bukaera eta Mutrukuko sala handia bat besteare azpian daude, 50m hain zuzen ere…

Momentuz duda asko eta argi gutxi, beste zuloren bat bilatu beharko da Forua eta Malloku bitarteko kolektorea aurkitzeko...

Mutruku Sakona, sakonago

2012-VIII-25: Gotzon, Idoia, Josu, Antua, Bikain, Oier.

Mutrukura, galerixa printzipalian beherako desobstrukziñuakin jarraitzera. Lau espatulakada eta erdi egitteko aiña indar izan dogu, eta bidian aurrera egin dogun arren, beste horrenbeste-edo biharko da estuasuna pasatzeko; bixar dira juatekuak Antua eta Ritxar, eta emongo dabe emaitzian barri.

Nik neuk bigarrengo bertikalian gorako bidian egin dot, sektore barrirutz, Eskeletuan Gelan dagon kuadrupedua balizatzeko. Hortan nenbixala, behekaldekuen taladro-malluka-espatula hotsa entzutziak harrittu nau, gaiñekaldetik zetorrena gaiñera (kuriosua, ni eurak baiño gorago neguan-eta). Harri blokiak jotzen erantzun dot, baiña eurak ez nabe entzun, gero komentau dogunez. Hortan nenbixala, beste sorpresia hartu dot: aurreko eguneko kopauan arrasto lizundu batzu ikusi dittudaz, eta ha mobitzian... ¡koko pilluak iges! Nere ehiza materixalan billa juan naiz harrapaladan, eta bueltau naizenian, ixa danak iges egin deste (tartian Lithobius batek) baiña lau Quaestus (antxiñako Speocharis) harrapau dittudaz behintzat. Potian beste partikula arraro bat topau dot, Quaestus baten hanketan, metalak repelitzen zebana; badaezpada hor doia bebai.

Argazkiak.org | Mutruku 120825 © cc-by-sa: ades

Bestiengana bildu naizenian, nerretratuak etaratzen ibilli naiz, hárek desobstrukziñuan azken espatulakada ta erdixa emoten ziharduela.

Gero etxian sustua: hain koko txikixak sekulan manipulau barik nenguan, eta ¿etxataz ba sukaldeko lurrera jausi? Ustez danak errekuperau dittudaz, baiña badaezpada Carlos jakiñan gaiñian ipiñiko dot, ia ez dogun momorro domestikoren bat Mutrukuko fauna artian klasifikauko.

Errekarik agertu ez

2012-VII-14: Bruce, Ritxar, Idoia, Antua, Gotzon, Josu, Martin, Zutoia, Santi, Oier.

Mutruku lezara, eskaladan gora eta hondoko katazuluan aurrera egitteko asmuakin.

Basarrittarren legian, Santi eta Zutoia sartu dira goizian goiz. Bestiok 10.30ak aldera hasi gara barrurutz. Gotzonek egindako eskaladan gora egin dogu, aramuen modura (aramu-saria emoten zeban, bai, pasamanos-desbiadore-frakzionamentuan arteko soka moltzuak) eta neretako barrixa zan sektorian gora eginda, kañoian sartu gara. Haundixa, altua, ikusgarrixa; handik iñoiz pasau dan errekan pentsamentuakin inpresiñua egin desta. Sala haundira allegau (ia izenen bat asmatzen detsazuen, bestiok), eta han topau doguz Zutoia eta Santi, bueltarako bidian.

Antua, Bruce, Ritxar eta Gotzon han bertan dagon eskaladan gora juan dira, eta Martin eta Josu hondoko katazulua desobstruitzera. Idoia eta ni gelan bertan geratu gara, erretratu batzu kentzen eta eskalada-barreneko hazurtokixa ikuskatzen. Lau-hankako bat emoten dau, osorik eta etzinda (erretratuak hartu doguz, eta metatarso?, falange eta hagin lagin bat hartu dogu arkeologuei erakusteko; oso hauskorra da eta balizauta laga dogu ia gehixago ez dogun hausten. Gero Ritxarrek beherakuan roedore baten maxilar inferiorra? ekarri desku. Antza danez, eskaladia kalerutz doia eta gero topografixan sarreria baiño gorago dagozela emon dau. Hazurrak, sustraixak-eta topau dittuez, eta ez dirudi oso interesgarrixa. Galeria polittak, hori bai. Txapa bi geldittu dira kabezeran, baiña eskaladia desinstalauta geratu da.

 

Hondora juandakuak ez ei dabe emaitza onik lortu; harri-kentze saio gogorran ostian metro gitxi batzu baiño ez ei dira aurreratu. Zona hartara egindako osteran, goiko galerixa garbixen formia galdu eta lokatz sikua nagusitzen da, paretetan eta batez be lurrian, sifoi tenporal baten ezaugarrixa.

Emaitza eskasa honekin Mutrukura bueltatzeko animo gitxikin urten dau jentiak. Nik uste dot, baiña, kañoian beheko pisuetan (bloke artian-eta) hobeto begiratzia mereziko leukela...

Bueno, emaitza hain eskasa ez. Batzuk inglesa sendo praktikau dogu-ta:

http://www.fromlosttotheriver.com/

Bruce version:

Today I had the good fortune to accompany Gotzon , Martin , Idoia , Josu, Ritxar , Antua and Oier , from Ades speliology group into Mutruku cave near Guernika.

We were exploring further into the cave system and had hoped to find a point where it joined the river which issues out to the resurgence at………

Oier was photographer, biologist and archaeologist , all in one, for the group. After the initial squeeze and two rappels we arrived at the large chamber where we met Santi and Zutoia who had descended earlier. Here we divided into three groups with Gotzon , Ritxar and I climbing towards the new galleries up a lovely chimney of sparkling flowstone : studded with small crystals which grew out in all directions. Gotzon swarmed up this followed by Ritxar , then me. We went on up two more pitches with Gotzon bolting the new route to a high gallery. For me this was fantastic : with beautiful formations, stalagtites and traces of bones of several animals. Claws and major bones and a complete rodent skeleton. The high point we reached had a 55 metre vertical flow above to a roof.

Oier and Idoia took photographs and biological , archaeological and palaeontological samples.

Antua , Martin and Josu dug on another 20 metres from the previous low point in a very constricted and muddy tube to the end of the passage. Sadly this terminated at a bedding plane which was blank with no sign of a further possible passage: I tried to reach the end , but could not pass any further along the constricted tube because of my shoulder width and the slippery upward slope. Wriggled out .

I enjoyed the scale and features immensely and had a ball! Thank you all Ades Espelio!

Mutruku Luzatzen

2012/07/07

Partaideak: Antua, Gotzon, Ritxar, Santi, Idoia eta Josu

Gaur aste bete Mutruku kobazuloan aurkitutako galeria berriaren azterketari egokitzen zitzaion aste honetako irteera. Taldea bitan banatuta sartu ginen. Lehenengo taldea osatzen zuten Antua, Ritxar, Josu eta Santi, galeria berriaren bukaeran aurkitzen ziren putzu eta desobstrukzioa tokatu zitzaien. Bien bitartean Gotzon eta Idoia argazkiak atera eta topografiatzeari ekin zioten. 

Goiko argazki honentan ikusten den balkoiak, alboan aurkitzen den galeria zaharrera eramaten ote gaituen galdetzen hasi gara gure buruari. 

Argazkietan ikusi bezala leku ikusgarriak eskeintzen dizkigu Mutrukuk:

Putzuan genituen esperantza gehien jarrita. Heldu eta berehala instalazioa montatu, putzua matrallukada batzuekin garbitu eta Antua sartu zen. Baina minutu batean kanpoan zegoen berriro. Pasabidea ezegonkorra zela ikusita eta putzua "kaltzetin" bat zelarik, instalazioa kendu eta eguneko esfortzu guztiak desobstrukzioan inbertitu genituen.

Obstruitutako lekua, frakturaren horma eta kolada batek ixten zuten pasabidea besterik ez zen. Hasiera batean katiuska bat justu-justu pasatzeko besteko zuloa. 2-3 orduren ostean gure dohain bereziei esker Gotzon eta Antua pasatzeko bestekoa egin genuen.

Berriro ere, "¿¿¿¿Es pasable???" galdetuta, erantzuna "¡¡¡¡Tú si!!!!" izan zen. Eskerrak Gotzon eta Antua pasa ziren. Zoritxarrez, 10-15m ingururen ostean berriro zarratzen zen. Oraingoan ordea, meandro itxurako galeria ikusten zen obstrukzioaren bestaldean. Beraz, badugu lana non egin.

Ritxar eta Santi, aurretiaz joan behar izan ziren kanpora eta beraz, 4 pertsona geratu giñen materiale guztia ateratzeko.

Kobazulo bezela benetan entretenigarriak diren pila bat "pasu" ditu.

Aurrerago topo-an ikusiko dugun bezala, kobazulo honetako galeria zaharra eta galeria berria paraleloak dira. Eta bukaeran fraktura perpendikular batekin konektatzen dute. Eta fraktura berri honen eskuin ertzean aurkitzen da azkenenko obstrukzio berria.

Momentuz 100m-ko sakoneran gaude. Nork daki horrenbeste espero dugun erreka noiz aurkituko dugun. Antuak behintzat dagoeneko zurrunbilo bat entzun omen du. Nire ustez gosea zen, baina beno.

Mutruku Breaking News: Penetrando la cavidad de Antua.

Antua, Richard, Leire, Idoia, Gotzon, Martín.

  Por suerte para nuestro Antonio el de arriba es un título literal. No hay ningún sentido figurado. Y menos mal, porque nos hemos adentrado en esa cueva más de lo que ninguno de los presentes podría haber imaginado. Algunos mantienen que hoy se han alcanzado los -90, otros aseguran que hemos llegado a los -130. Lo único que podemos decir con certeza es que nadie esperaba encontrar lo que hemos encontrado.

  Se trataba una incursión como cualquier otra. Los exploradores de punta, Antua y Richard, se escurrirían rápidamente para ir desobstruyendo la estrechez del fondo. Gotzon y yo iríamos cerrando incógnitas hasta dar con ellos. Y después, Idoia y Leire, nuestras sombras en la oscuridad. Pero Mutruku no es una cueva corriente. Los dos primeros espeleólogos se han deslizado veloces hasta su destino. Mientras, el grupo de escalada hemos descendido hasta la boca del segundo pozo; allí había una escalada pendiente.

   No sabemos si Richard había vuelto a comer demasiados yogures, o si Antua sufría las consecuencias de la cena de ayer, pero de pronto hemos oído un gran pedo. Y con ese estruendo, otros dos. Nosotros seguíamos preparando la trepada. En principio, era una escalada rutinaria. Bueno, todo lo rutinaria que puede ser una escalada con Gotzon. Y nadie tenía demasiadas esperanzas en ella. De hecho, era más una cuestión de aburrimiento que de interés. Así ha empezado a trepar Gotzon, entre cuerdas y rocas. Eman, eman. En la entrada difícil sentir el viento de la cueva. Sin embargo, allí quieto- tiretu, tiretu-, pendiente sólo del Stop, sí que podía sentirse esa brisa. Eman soka!  Y de pronto, el escalador ha dejado escapar un suave “estoy asegurado”, y ha avisado de que iba a investigar la galería. Ya helado, he encendido el tarrito de Etanol gracias a mí pedernal. Diez minutos. Gotzon había desaparecido. Y entonces ha llegado el refuerzo femenino. Cuando las chicas ya estaban bajando, Gotzon ha vuelto a aparecer, claramente excitado. Diles a esos palurdos que se han equivocado, ¡el camino es por aquí!  

  Tras fijar una cuerda todos nos hemos dirigido a esa nueva galería. Antua y Richard se han colado los primeros, impacientes y emocionados. Después el resto. El camino era feo, lleno de gateras y destrepes. Pero tras un cruce, ha sucedido. Y me han venido a la cabeza aquellas misteriosas palabras del Replicante. Yo he visto cosas que vosotros nunca creerías, (…) rayos C brillar en la oscuridad frente a la puerta de Tannhaüser. Y mientras alumbraba aquella cavidad, con mi pobre Peltz, he podido ver la puerta de Tannhaüser: una nueva cueva que se abría ante nosotros. Un gran cañón. 

  Hasta ahora pensábamos que seguíamos el curso natural de Mutruku, el camino principal. Pero el trazado que conocíamos no ha resultado ser más que una carretera comarcal, un sendero bien puesto. Hoy hemos descubierto la mismísima autopista de Mutruku. Esa grieta- quizá la misma que puede verse en la cantera de la baticueva- continuaba hacia abajo. Y nosotros tras ella. Las paredes de la falla tenían una altura difícil de calcular y sólo posible de ver con las linternas de los buceadores. Durante el trayecto surgían enormes cantos rodados y las incógnitas se perdían a cada paso. Nosotros seguíamos hacia abajo, dejando atrás escaladas y galerías laterales, bajando. Al final, Gotzon, Leire, Idoia y yo hemos dado con el resto de los exploradores. El gran túnel acaba en una estrecha gatera. Parece ser que necesitaremos pico y pala si queremos seguir por ese camino. 

  Y así de emocionados nos hemos emprendido el lento y cansado camino de vuelta. Pues como dijo Gotzon, bajar, baja hasta la mierda, pero luego haber quién sube. Aprovechando la lentitud hemos teorizado sobre el nuevo descubrimiento. ¿Es esta la falla principal? ¿Dónde está el río? ¿Nos conducirá al colector de San Martín? ¿Y aquel agujero del fondo? ¿Acaso es todo el túnel una amalgama de sedimento? ¿Cuánto hemos descendido? ¿Cuántos metros de desarrollo? Preguntas sin respuesta. Todavía. También hemos aclarado alguna incógnita. Desgraciadamente, no teníamos material de topografiar, así que tendremos que esperar a la siguiente salida para ver el mapa y resolver dudas pendientes. Tras resoplar en la madriguera meandriforme de la salida, nos hemos concedido un buen festín en Santa Lucía. 

Al final de la gatera más profunda, Gotzon ha creído oír algo. Viento. Tal vez agua. O nada. Sólo esperamos que no vuelva a ser la sirena de Lezandipe, engañándonos de nuevo con su extraño canto.

MUTRUKU SAKONA

Part.: Antua, Ritxar, Gotzon, Idoia, Martin, Oier, Santi eta Josu

Ez al gara gehiegi Mutruku-ra joateko? Galdera honekin hasi dugu eguna Santa Luziako tarbenan ikusi garenean.

 

Baina Mutrukuren sarrerak txikiak, katazuloa izateaz aparte, badaki ganorazko kobazulua izaten, eta baita izan ere.

Gaurko planning-a, Gotzon eta Antua azkenengo aldian Mutruku esploratzen gelditu zituen estuazuna zabaltzea izan da.

Antua eta Ritxar, pelotoi buru sartu dira berehala estuazuna garbitzen hasteko, jarraian Santi, Oier eta Josu abiatu dira. Taldea ixten argazkilari eta topografo bezala Martin, Idoia eta Gotzon sartu dira Mutrukun barrena.


"Adituen" ustetan Mutruku-ren norantzak sentzugabekeri bat dirudi. Topoak erakusten duenez, kobazuloa mendiaren gaineko leporantz abiatzen da, eta ez bailaran behera ibai gehienek egiten duten bezala. Antuak egindako azterketa geologikoaren arabera Mutrukuren urek San Martin-ko ur-zuloekin bat egiteko itxura dauka, eta ondoren bailaran behera jarraitu (hala ere arraroa).

Kobazulo bezela, Mutrukuren lehenengo metroak katazulo estu bat dira, baina jarraian kobazuloaren geomorfologia aldatu eta, urrutira joan gabe dagoen kobazulo bat gogoratzen digu: Goikoetxe. 3 putzu 15-20m-koek, 60m inguru jeisten dute kobazuloa.

Estuazuneko lanek aurrera egiten zuten bitartean soka eta korapilo kurtso express bat eman digu Gotzonek batzuri (falta gehien egiten dietenei hain zuzen ere). Denbora soberan izan dugunez, zerbait jan eta sokekin pasa dugu denbora.









Pare bat orduko lana eta gero, estuazuna zabaldu eta beste 10 metroko putzu bat aurkitu dugu!! Jeitsi putzua eta  7m-ko "gatera" batean barrena sartu gara. Eta berriro ere estutu. Hurrengo baterako utziko dugu hobeto. Kobazulo honen sarrera bakoitzean, estuazunez estuasun ibiltzeko patua dugula dirudi!!

Sarreratik urruti ez egon arren, irtetzea ere kosta egin da, edo hobeto esanda, sartzea baino gehiago kosta da benetan.


Gaurko esaldia: Bajar se baja bien, pero subir…

Josu
           

 

(Oier)

Mutruku Sakoneko lezara, desobstruitzera. Oso leza politta begittandu jaku batzuei, nahiz eta adostasunik ez izan (batzui barreneko kondukto eta potzu haundixak gustau jake gehixen; neri barriz sarrerako meandro bigurrixa). Harrigarrixa, bai, halako katazulo miserabliak atzian horren kueba eleganterako sarrera izatia.

Beherutzko bidian, kokotan ibilli naiz: sarrerako sektorian eltxo txiki bi eta beste haundi bi (azken hónek nahikua izorratu jataz biajian, hanka eta hego guztiak jausitta), lau marraskillo (hiru Elona quimperiana(¿) -bi oskol hutsak, bat koko eta guzti- eta beste bat espiral puntaduna), meta menardi bat eta opilioi bat. Barrenian, desobstrukziño-lekuko antesalan, Santik hazur deposittua lokalizau dau, itxuraz roedore txiki batena; argazkixa etara eta hiru lagin hartu dittudaz: maxilar inferiore bat, hazur luze bat eta kraneo parte bat(¿).

Espatula bihar fiña eginda, batzu estuasunetik behera juan dira, baiña beste batzu ez dogu gogorik izan, batez be horren ostian metro batzutara barriro estutzen dala entzun eta gero. Hurrengo baten desobstrukziñuakin segitzia erabagi dogu.

Gorako bidia uste baiño motzago egin jata, eta gero errekara juan gara aurreko asteko eskaladako gauzak garbitzera, eta 17.00 inguruan Santa Luziako parkian bazkaltzera.

Gaurko esaldixa, Josu, neretako beste bat izan da: “Yo no paso, pero tú sí”.

Argazkiak.org | Mutruku Sakona 120623 © cc-by-sa: ades

MUTRUKU LEZIA

Antuak -Axbiribiliko esploratzaileak- topatariko leizean sartu gara. Hasierako lau edo bost puntu mailuaz jota apur bat zabaldu duguz -orain "pertsonak" pasetako moduan geratu dira- eta 14 metroko putzua jaitsi. 8 metroko putzu baten buruan utzi dugu, hurrenguan Antua esploratzaileak bajatu dezan. 40 metro baino ez da beherantz leizea, baina daukan neurrirako kañerua da.