Posturak onartzen dira!

Part: Gotzon, Oier, Josu, Unai, Ritxar, Antua, Petrus

Airea dator, bai, aire ederra! Hor amaitu dira dudak: ez da zulo bat, leize bat baino. Sistema baten "pintxo" bat den edo kaltzetin sakon bat, oraindik ez dakigu. Baina hori bai, soka amaitu egin da koba amaitu aurretik. Azpian, zabaltzen hasten da leizean 30 bat metro eta gero, Antuak azpian erreka meandro bat (Lamiñak-en estilokoa) ikusi duela uste du, baina ez dago ziur. 3-4 frakzionamendu egin dira leize tirabiratsuaren okerrak gainditzeko. Esperantzak asko, koba dagoen lekua ikusita: Atxurra, Afluentea, Lamiñak eta Zubitxuta leizearen erdi erdian! Konektatuko al du? Zerrekin konektatuko du? Posturak zabalik daude!!

Cast: Viene aire, buen aire! Ahi se han acabado las dudas, no es un agujero, sino una sima. Si es un "pincho" de un sistema o un calcetín muy profundo, no lo sabemos. Pero eso sí, la cuerda se ha acabado antes de acabar la cueva. Abajo, se empieza a ensanchar después de unos 30m de sima, y Antua cree ver que abajo hay un meandro de río (Al estilo Lamiñak), pero no está seguro. Se han hecho 3-4 fraccionamientos para superar las torceduras de la sima. Mucha esperanza, viendo el sitio en el que está la cueva: en medio de Atxurra, el Afluente, Lamiñak y Zubitxuta Leizea! Con qué conectará la cueva? Conectará con algo? Se aceptan apuestas!!

Espeleologo asko zulo txikiaren inguruan...

Dudaren dudan batzuk ez dugu buzoa ere jantzi, baina airea ikustean piñudi ertzeko zulo hortatik, laister jantzi ditugu. Taladroarekin eta obstruitzen zuen harriarekin burrukan egin eta gero (2 intento "magiko" eta gero), hirugarrenean kendu dugu harria. Bide batez Elizburu poljé guztia konturatu da han geundela.

Magoak magia egin du, harrijasotzaileak harriak altxa ditu, albañilak anklajeak sartu ditu eta katu bat ere sartu da. Beste guztiok sherpa lanak eta aterkiña eutsi ditugu.

Ume txiki bat bezala pozik irtetzen

Gehiago poztu gara zuloa ez dela estutzen konturatu garenean, leizeak estutzea oso ohitura handia bait da Elizburu-Ibarreta inguruetan.

Oierrek eta Antuak egin dute lehen esplorazioa. Oier gora irten da eta Unai sartu naiz, eta ia Antua-rengaino (30 bat metro, 20 metro?) sartu naiz. Honek pasu estu bat pasa du (benetan estua!) eta sokak lotu behar izan ditu beherantza jarraitzeko. Soka amaitu denean, koba zabaldu egin dela esan du, eta meandro bat ikusi duela, baina zalantzan dagoela.

Bazkaltzera berandu zihoan Antua. Koba ekipatuta utzi dugu, eta harri eta egur eta tejabana batekin estali dugu ganoraz uzteko. Harri kontran taladratutako Monty batek azpian leize bat dagoela indikatzen du.

Baserritarrak zuloaren berri jarri ditugu. Bazkalostea egiten zeuden, baina beti bezala ondo hartu gaituzte.

Bazkari eder bat Oletan, sutondoaren aurrean. Zelebrazioa derrigorra zen!

Gotzonen portatil txikiaren aurrean mapa ikusi dugu. Ezin izan dugu igarri hor barruan egon daitekeen morfologia. Posturak zabalik daude!

Ez dago esplorazioa amaituta elizburun...

*********

 

2012-IV-6: Unai, Josu, Antua, Ritxar, Petrus, Gotzon, Oier.

Dabixanari gertatzen jako: Unaien ahalegin eta billaketak emaitza itxurosua ekarri deskue, Kurubijo II (M-4) izen probisionaleko lezan, Berritxuko lurretan. Bide baztarrian, blokez artifizialki itxitta egon da eta palankia eta espatulia erabilli dogu bidia libratzeko. Handik behera leza estu baiña sakona zabaldu da, ranpa espiral formaduna, eta bigarren frakzionamentu azpixan estuasun batek Unai eta ni frenau gaittu (ni masmak hartzeko aprobetxau dot); Antua barriz, “laminatu” eta pasatzia lortu dau, handik beherako tarte zabalagua ikuskatuta eta hondua 40 metro beherago erdi-ikusitta (meandro bat, bere ustetan). Sorpresia izan da danondako, ez gendualako iñundik iñora pentsatzen 60 bat metroko sakoneriakin topauko giñanik; halan, Antua bueltan etorri da gora, estuasuna gorutzka pasatzeko gorrixak ikusitta.

Lezian deskubritzaillian omenez (hille ta erdiz Mexikora doia) bera bueltau arte esploraziño honekin ez jarraitzia pentsau dogu; ia agindutakua kunplitzeko kapazak garan... Bestalde, Ibarreta basarrikuei egindakuaz informau dogu, eta itxittura probisional bat laga dogula (arriskua dago ganauendako) baiña esploraziñuakin amaittuta itxittura senduagoz babesteko konpromisuakin.

Azkenik, Pepetxo I-IV kobak lokalizau eta katalogatzeko asmoz, Oletara juan gara Klaudionian indarberritzera, baiña bertan genguazela hasi dan zaparrariak gogua kendu desku, eta bertan geratu gara sutonduan. Azken fiñian, eguneko asmuak zihero gaindittuta genkazen ordurako...

Galdera!

Part: neu bakarrik

Elizburuko baserrietara doan bidea hartu dut aldapan gora. Berriro Elizburuko poljé-ra jeisten hasi aurretik mendilepoan bertan kotxea utzi dut eta Goikolaue alderantz joan naz prospektatzera. Harantza joaten den pistan, nire kotxetik 5-10min eskasera, bide kontran arrakala bertikal bat dago, eta barruan leize bat da. Haizerik ez dut nabari (baina hotz handia zegoen eta nire sudurrak be...) baina harri bat bota dut neure ukabilaren tamainakoa eta klunk.klunk.klunk....klunk................klunk!

Gero sekulako harritzarra bat bota dut, eta leizean ataskatu egin dut nonbait ze erdia egin du zarata bakarrik.

Behera badoa behintzat.

Badakit Garayren leizearen egunean Goikolaue aldetik ere ibili zinetela batzuk. Ikusi zenuten esaten dudan leizea? Bide alboan bistan dago. Argazki kamararik ez daukat eta ezin argazkirik atera sentitzen dot.

Zonalde horretan gauza gehiagorik ez dut aurkitu. Arrakalaren orientazioa E-M da, Berezixe Leizearena bezala, eta gitxi gorabera Atxurra eta abar kobena bezala. Badirudi mendia ebakitzen duten arrakala paralelo horiek, estuak direnez, belarrak eta lurrak estalirik daudela. Baina honen kasuan, Elizburun askotan bezala, pinudi pistak agerian utzi du.

Zeuek esango dozue. Hor dago bentzat, apuntatuta koadernoan.

Laister elurra eta eguraldi onarekin batera, alpinismoa hasiko da. Baina aurretik etxeko lanak ondo eginda utzi behar dira ta...

Asteburo on pasa danoi.

Unai

Cast: he cogido la carretera que sube a Elizburu. He dejado el coche en el collado justo antes de empezar a bajar al poljé, y me he ido a la zona de Goikolaue a prospektar. En la pista que va allí, a 5 min escasos del coche, hay una grieta-sima. No he notado aire (pero había frio y mis narices también...) pero he echado una piedra del tamaño de mi puño y klunk.klunk.klunk....klunk................klunk! Luego he echado un piedrote de la letxe y ha sonado la mitad, se habra quedado atascado. // Ya se que anduvisteis por Goikolaue el día de la sima de Garay. Visteis la grieta esta? Esta al lado de la pista. Lo siento no pude sacar fotos porque no tengo cámara.// No he encontrado mucho más por esa zona. La orientación de la grieta es E-W como la mayoría de elizburu (incluido Berezixe o la de Garay). // Parece que la pista la ha dejado al descubierto, como pasa casi siempre por aquí. // Ya diréis. Yo ya la he apuntado en el cuaderno. Pronto empieza el alpinismo, pero hay que dejar los deberes de casa bien hechos...

Garayren Leizea (Elizburun esplorazioa martxan!)

Burugogorkeri asko eta, zergatik ez esan, mendi-lan gutxirekin, azkenean Elizburuko leize izenik gabeko hori aurkitu egin dugu, baserri eta behi-belardietatik ez oso urruti. Garay hortik behera ere sartu omen zen (berak esango digu blog hau irakurtzen duenean), eta horregatik, bertoko jatorrizko izena inbestigatzen dugun bitartean, Garayren Leizea deituko diogu!

Bi txango egin ditugu Elizburura bakarrik leize honen kontuarekin, baina atzean dokumentazio lantxoa ere egin dugu, mapak begiratzen eta galdeketa egiten.

Baina egia esan, kontu honetan leize hori ezagutuarazi diguna bertoko bat izan da, Ibarreta baserriko Felix.

Lehengo irteeran Unai eta Josu joan ginen, baina bakarrik Elizburuko polje-ra egun pasa. Han ezagutu genituen Ibarreta-koak eta bertoko Felixek esan zigun han belardiaren bestaldean leize bat bazela, behin txahala bat erori baitzen barrura, eta behi-ama muka hasi baitzen kexuan leize alboan. Orduan leizea belarrez eta egurrez itxi egin zuten bertokoek.

Felixek esan orduko hori, Gotzoni entzuniko leize horren zurrumurruak gogoratu zitzaizkigun, Garay hortik ibili zela eta esaten zutenak.

Eta horregatik, itzuli egin gara, eta basora sartu ordez, berriro Felixekin eta familiarekin egon gara. Eta horrela Felix eta bere iloba, makila eta igitaia hartuta, koba bilatzera joan gara, eta baita gizonak aurkitu ere!

Zuloa alanbre zaharrez, lar eta egur ustelez estalita dago, baina leize bat dela argi ikusten da. Elizburu Erreka Lezie-tik zertxobait urruti dago, horregatik agian afluentearekin zerikusi gehiago izan dezake, Lamiñak-en erreka nagusiaren galeriarekin baino.

Basoak estalita egon arren, geologikoki ordea, maldan arrakalatutako afloramendu horizontal bat ikusten da, maldan zehar metroak doana eta katazulo asko erakusten dituena, eta argi dago leize hori ere hor zabaltzen dela.

Lau berbatan, Elizburun berriro esplorazioa hasi da!

----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
La Sima de Garay (La exploración comienza en Elizburu!)

Cast: Con mucha cabezonería y, porqué no decirlo, poco trabajo de campo, al final hemos encontrado esa sima de Elizburu sin nombre, no muy lejos de los caseríos y las campas de vacas. Parece que Garay entró por ahí abajo (él nos dirá cuando lea el blog), y por eso, por el momento, mientras investigamos el nombre originario, le llamaremos la Sima de Garay .

Hemos hecho dos excursiones a Elizburu, sólo con el tema de esa sima, pero también ha habido atrás trabajo de documentación, mirando mapas y haciendo preguntas.

Pero la verdad, el que nos ha Enseñado la cueva es un lugareño, Felix del baserri Ibarreta.

La primera salida fuimos Unai y Josu, pero solo al poljé de Elizburu para pasar el día. Allí conocimos a los de Ibarreta y Félix nos dijo que en el otro lado de las campas había una sima, porque una vez cayo una txahala, y la madre vaca se quedó fuera mugiendo, al lado de la sima. Entonces los de allí taparon la sima con hierba y madera.

En el momento que Felix dijo eso, se nos vinieron a la cabeza lo que decía Gotzon de que Garay había andado por allí.

Y por eso, hemos vuelto, y en vez de entrar directos al bosque, hemos estado de nuevo con Felix y su familia. Y así, Felix y su nieto, con el palo y la hoz, y nosotros, hemos ido a buscar la cueva, y sí que la ha encontrado, sí!

El agujero está tapado de alambres viejos, zarzas y madera podrida, pero se ve claro que es una sima. Esta algo lejos de la Elizburu Erreka Leizea, y por eso tal vez está mas relacionada con el afluente que con el rio principal de Lamiñak.

Pero aunque esté tapado por el bosque, se ve que geológicamente hay un afloramiento calizo horizontal con roca muy agrietada, que enseña en el bosque muchos agujeritos; y está claro que la sima también se abre en esa formación.

En cuatro palabras, la exploración ha vuelto a empezar en Elizburu!

ZAMARSpeleologia!

Argazkiak.org Ozamiz I aurretik © cc-by-sa: ades
Part: makina bat zamarspeleologo.

Batzutan tokatzen da hori ere. Beti izan dedila ondo botatako izerdia koba bat garbitzen botatakoa. Oraingoan Kanala-ra (Urdaibai) joan gara, han, errepide alboan dagoen leize-koba bat garbitzera. Lurretik zabor kiloak ateratzen genituen bitartean, maila zamarfreatikoa jeisten eta jeisten joan da, eta haseran erdi oinez sartu ahal zitekeena azkenean deszendedora jartzeko moduan geratu da!

Cast: A veces también toca eso. Siempre sea bueno el sudor echado en limpiar una cueva. Esta vez hemos ido a Kanala (Urdaibai), a limpiar una cueva-sima que esta al lado de la carretera. Mientras sacábamos kilos de basura del suelo, el nivel basurofreático ha ido bajando y bajando, y donde antes se podía entrar andando ha quedado al final como para entrar con el descendedor!

9rak aldean, Ertzaintzak bidean konotxo batzuk jarri dizkigu, istripu bat egongo balitz bezala, kotxearekin errepidetik datorren inork sorpresarik hartu ez dezan.

20 bat espeleologo baino gehiago egongo ginen (nire ustez), euskal klub ezberdinetakoak (bizkaitarrak, nafarrak,...) baina zamar biltze brigada disfrazaturik. Guanteak (ez espeleokoak, zamarra biltzekoak baizik) eta plastikozko mono-funda desetxablea. Eta aurpegiko usainarentzako maskarila.

Eusko Jaurlaritzako diruek lagundurik (zati batean aurtengo Karaitza aldizkaria egiteko ere izango dena), kanpaina ederra montatu dugu errepide bazterrean. Aitzurrak eta palak, makina bat zamar boltza, bi kapazo beltz, 3-4 zamar kontainer, karretila bat,...

Hasteko leizea ekipatu egin dugu, pasamanos batekin, gure hanketan zegoen zaborra kentzen hasi aurretik, badaezpada ere lurra gure azpian hondoratuko balitz ere (azpian 50mko leize bat dago eta!). Eta gero, ekipaturik, barrurantza sartzen zen leize arrakalan zehar 6-7 bat espeleologo koordinaturik zamarra ateratzen hasi gara. 2-3 tanda ere egin ditugu egun osoan.

Batzuk bokadiloak eta kokakolak ere prestatu dituzte. Eskerrak, bestela....

Wales (Gales) -etik ere etorritako kolaboraziotxo bat ere izan dugu, eta baita Ibarrangeluko gizon espeleologo izan ez arren koba-zale bat. Borondate ona izan behar da benetan goiz osoa zamar batzen igarotzeko euro batik kobratu gabe!

Egun erdian, bertako batzuen hitzetan entzun dugu, koba hori 70garren hamarkadatik bertedero bezala ibilia izan dela. Hau da hori depresioa hartu duguna, atera beharko dugun zamar kantitatea imaginatu dugunean...

Baina beno, lan ona denoi. Urdaibai barrua zertxobait garbiago dago orain guri esker. Ea hurrengoan koba garbi eta eder batetan ikusten garen!

Zamarrik gabe, ahal bada.

USTE-CAVE
2011-XII-3: Ozamiz I lezian garbiketia (Gautegiz-Arteaga).

Poztekua da zelako erantzuna izan daben EEE-ren deialdixak. Benetako elkartasuna halako bihar desatsegiñetan igartzen da, eta eskerrikasko danoi.

Ustekabia izan dogu, bai. Oscar eta Campin sondeuan informaziñua galerixa txiki baten, eta 50 metrotako potzu baten barri emoten zeskuan. Sartu garanian hala emoten zeban, eta hasierako plana galerixa txiki hori garbitzia izan da, gero potzuan behera segitzeko. Baiña... galerixa horren solua garbittu ahala, kapak eta kapak urten eta gero eta beherago juan gara, egun osko jardunan ostian galerixian luzera osuan 5 bat metro jaitsitta.

Zabor asko dago, uste genduana baiño askoz gehixago. Jentia sobran egon da, eta txandaka ibilli gara batzu barruan zaborra paketatzen, beste batzu karriatzen eta azkenak sailkatzen. Aparkalakuan 25 bat metro kubiko zabor geratu dira (5.000 bat kg, gehixago ez ba da), eta Gautegiz-Arteagako Udala enkargauko da hartaz. Halan be, barruan beste horrenbeste geratu dala emoten dau.

Inguruko jente asko geratu da gu ikustera, eta hala jakin dogu 1960-70 hamarkadetan inguruko herri askotatik etortzen zala leza honetara zaborra botatzera. Ezagun da, bai: hondakin estratuak kendu ahala, etiketetan ikusten zan: Gorbachov presidentia 1987xan... beherago, 1980ko Eroskiko azeittunak... Marco eta El Bosque de Tallac yogurrak 70 hamarkadetan.... umore onez ibilli gara, baiña zabor guztia ez zan hain dibertigarrixa (orratz-xiringak, bizarra kentzeko kutxillak...). Halan be, esandako moduan jente asko egon da eta danak biharrerako gogo haundixakin (kostata lagatzen gentsen pala eta atxurrak errelebokuei).

Argazkiak.org Ozamiz I gero © cc-by-sa: ades